İlk 30 gün: sırayla yapılacaklar
İsviçre'ye vardıktan sonraki ilk haftalarda kayıt, sigorta, banka ve telefon işleri.
Varınca sırayla
- Belediyeye kayıt (Einwohnerkontrolle / Einwohneramt): Oturduğun belediyeye varıştan sonra genelde 14 gün içinde ve her durumda işe başlamadan önce kaydol. Pasaportunu, vizeni, kira sözleşmeni ya da ev sahibinin onayını, gerekirse iş sözleşmeni ve fotoğrafını götür. İstenen belgeler kantona göre değişir; belediyenin sayfasına bak.
- Oturma kartı ve biyometri: Kayıttan sonra kanton göç dairesi, oturma kartın (L ya da B) için seni biyometri randevusuna çağırır. Kart gelene kadar sana verilen belgeyi sakla.
- Zorunlu sağlık sigortası (Krankenkasse): İsviçre'de oturan herkes temel sağlık sigortası yaptırmak zorundadır. Yabancılar için süre belediye kaydından itibaren 3 aydır; sigorta kayıt tarihinden geçerli başlar. Primleri resmî karşılaştırma sitesi priminfo.admin.ch'de karşılaştır. Geç kalırsan ek prim istenebilir.
- Banka hesabı: Maaşın için bir hesap aç. Bankalar genelde pasaport, oturma izni ya da kayıt belgesi ve adres kanıtı ister.
- AHV numarası: İsviçre'nin 13 haneli sosyal güvenlik numarasıdır. Yeni gelenlere genelde işe giriş ya da sağlık sigortası kaydı sırasında verilir; numara sağlık sigortası kartında da yazar. Bordrondaki AHV kesintilerini bununla takip edersin.
- Telefon hattı: Faturalı hat için operatörler genelde oturma izni ister; ön ödemeli hat kimlikle alınır ve kimlik kaydı zorunludur.
- Kira depozitosu: Kaution en çok 3 aylık kiradır ve senin adına açılan bir banka hesabına yatırılır.
- Ulaşım: Şehrinin aylık abonmanını, sık tren yolculuğu yapacaksan SBB'nin Halbtax kartını al.
- Sigortalar: İşveren seni iş kazalarına karşı sigortalar. Birçok ev sahibi özel sorumluluk sigortası (Privathaftpflicht) ister; ev eşyası sigortası (Hausrat) da yaygındır.
- Dil kursu: Kantonun entegrasyon birimi uygun kurslar hakkında bilgi verir. Aile birleşimiyle geldiysen 1 yıl içinde sözlü A1 kanıtlaman gerekir.
Unutma
- Türk ehliyetini oturumunun ilk 12 ayı içinde İsviçre ehliyetine çevir.
- Taşınırsan 14 gün içinde yeni belediyeye kaydol, eskisinden çıkış yap.
- Resmî mektupları ve sözleşmeleri bir klasörde sakla; çoğu Almanca gelir, anlamadığın yeri sormaktan çekinme.
Kaynaklar
- Fedlex: Kabul, Oturum ve Çalışma Yönetmeliği (VZAE, SR 142.201)
- Fedlex: Yabancılar ve Entegrasyon Yasası (AIG, SR 142.20)
- BAG: İsviçre'de oturanlar için sağlık sigortası zorunluluğu
- priminfo.admin.ch (BAG): Sık sorulan sorular
- Fedlex: Borçlar Kanunu (OR) Art. 257e, kira depozitosu
- Fedlex: Trafiğe Kabul Yönetmeliği (VZV) Art. 42
- SEM: Kanton ve şehirlerdeki entegrasyon birimleri
Bilgi resmî kaynaktan, tarihli. Laklak hukuki danışmanlık yapmaz, başvuru yapmaz; vize kararı yalnız ilgili ülkenin makamlarına aittir, garanti verilmez.
İsviçre için devamı uygulamada
Vize türlerinin belge listeleri, başvuru taktikleri, ülkede yaşam kartları, göç dosyan ve mülakat provası.
İsviçre rehberinden
Başvuru taktikleri: randevu, form ve dosya düzeni
İsviçre başvurusunda sıranın, belgelerin ve randevunun nasıl planlanacağına dair pratik notlar.
Sık yapılan hatalar ve olası ret sebepleri
Resmî şartlara dayanarak, İsviçre başvurularında en sık görülen hatalar ve olumsuz sonuç doğurabilecek durumlar.
Ret sonrası: itiraz ve yeniden başvuru
Olumsuz karardan sonra kararı okumak, itiraz yolunu bulmak ve yeniden başvuruyu planlamak için genel adımlar.
Diploma ve meslek denkliği
Düzenlenmiş ve düzenlenmemiş meslekler, ENIC, SBFI, MEBEKO, Kızılhaç ve EDK: hangi meslek için hangi kurum.